Lapbook o dobrych relacjach dla klas 1–3 to składana teczka z kieszonkami, klapkami i harmonijkami, którą dzieci kolorują, wycinają i uzupełniają własnymi odpowiedziami: kogo poproszę o pomoc, co czuję, jak mówię STOP. Gotowy szablon ma 10 stron PDF, a wykonanie zajmuje dwie lekcje albo cztery krótsze spotkania. Najlepiej sprawdza się w Tygodniu Przeciwdziałania Przemocy Rówieśniczej (28 września – 2 października 2026), ale równie dobrze działa na każdych zajęciach o emocjach i relacjach w klasie.
W tym artykule
Dlaczego lapbook, a nie pogadanka
Siedmiolatek słucha pogadanki o przemocy przez mniej więcej cztery minuty. Potem patrzy w okno. Nie dlatego, że temat go nie dotyczy — przeciwnie, dotyczy go bardzo — tylko dlatego, że w tym wieku rozumienie idzie przez ręce. Lapbook daje dziecku coś do zrobienia: pokolorować, wyciąć, złożyć, wpisać imię pani ze świetlicy. W tym czasie rozmowa o granicach, dobrych słowach i szukaniu pomocy toczy się jakby przy okazji, a to właśnie wtedy dzieci mówią najwięcej.
Drugi powód jest praktyczny. Gotowy lapbook zostaje. Dziecko zabiera go do domu, pokazuje rodzicom i przy okazji tłumaczy, kim są jego „osoby do pomocy”. Plakat na ścianie klasy widzi 25 osób, lapbook wraca do 25 domów. Dla wychowawcy to najprostszy sposób, żeby temat Tygodnia Przeciwdziałania Przemocy Rówieśniczej dotarł również do rodziców, bez organizowania dodatkowego zebrania.
Dziecko nie zapamiętuje, co mu powiedziano o przemocy. Zapamiętuje, co samo napisało pod klapką „Kogo poproszę o pomoc”.
Co znajduje się w środku
Szablon „Każdy jest ważny” to 10 czarno-białych stron PDF. Czerń i biel są celowe: dzieci kolorują same, więc każda praca wygląda inaczej, a wydruk nie zjada tonera. Elementy do wycięcia to:
| Element | Co dziecko robi | O czym rozmawiacie |
|---|---|---|
| Okładka z miejscem na imię | koloruje postacie, wpisuje imię | „Każdy jest ważny” — także ja |
| Kieszonka „Moje osoby do pomocy” | wpisuje zaufanych dorosłych w domu i w szkole | do kogo idę, gdy coś się dzieje |
| Sześć zasad dobrych relacji | koloruje obrazkowe karty | dobre słowa, słuchanie STOP, zapraszanie do zabawy |
| Miniksiążeczka „Gdy widzę krzywdę” | składa książeczkę z sześciu kroków | co robi świadek: nie dołącza, woła dorosłego, jest obok |
| Harmonijki „Co czuję? Co mi pomaga?” | składa i koloruje | smutek, złość, strach, radość — i co pomaga |
| „Kieszonka dobrych słów” | wkłada sześć kart z komunikatami | „Chodź do nas!”, „Mogę Ci pomóc” |
| Klapki „Mam prawo powiedzieć STOP” i „Co pomaga, a co rani?” | rysuje własne przykłady pod klapkami | mówię STOP, odchodzę, proszę o pomoc |
| „Mój plan na trudną sytuację” | uzupełnia paski lub składany kwiatek | „To nie moja wina, że ktoś mnie krzywdzi” |
Ostatni element jest najważniejszy i celowo zostawiam go na koniec pracy. Plan na trudną sytuację to trzy pytania: co mogę powiedzieć, gdzie jest moje bezpieczne miejsce, kogo poproszę o pomoc. Dziecko, które ma to zapisane własną ręką, w trudnym momencie ma do czego wrócić.
Gotowy zestaw do druku
Lapbook – Tydzień Przeciwdziałania Przemocy Rówieśniczej | Klasy 1–3
10 czarno-białych stron PDF: okładka z miejscem na imię, kieszonka „Moje osoby do pomocy”, sześć zasad dobrych relacji, miniksiążeczka „Gdy widzę krzywdę”, harmonijki o emocjach, klapki „Mam prawo powiedzieć STOP” i „Mój plan na trudną sytuację”.
12,00 zł PDF do pobrania i druku
Jak zrobić lapbook krok po kroku
Przygotowanie zajmuje jeden wieczór, a właściwie jedno wejście do kserokopiarki. Oto sprawdzona kolejność:
| Krok | Co robisz | Uwaga z praktyki |
|---|---|---|
| 1. Wydruk | 10 stron dla każdego dziecka, papier 80–100 g | elementy z klapkami lepiej na 120 g, bo się nie zwijają |
| 2. Baza | teczka A4 z zakładkami albo karton A3 złożony na trzy | zielona lub fioletowa teczka daje efekt jak na zdjęciu |
| 3. Kolorowanie | dzieci kolorują elementy, zanim je wytną | pokolorowany mały element trudno trzymać w ręce |
| 4. Wycinanie | po grubych liniach; kieszonki zaginamy, nie tniemy | w klasie 1 wytnij kieszonki wcześniej sam |
| 5. Składanie | harmonijki i miniksiążeczka według oznaczeń | pokaż raz na dużym wydruku, potem dzieci składają same |
| 6. Uzupełnianie | imiona osób do pomocy, rysunki pod klapkami, plan | to jest moment na rozmowę — nie spiesz się |
| 7. Klejenie | najpierw układamy wszystko „na sucho”, potem klej | klej w sztyfcie, nie w płynie — papier faluje |
Podpowiedź: w klasie pierwszej przygotuj jeden gotowy lapbook jako wzór. Dzieci, które widzą cel, składają elementy dwa razy szybciej i dużo rzadziej pytają „a gdzie to przykleić?”.
Rozmowy przy każdym elemencie
Lapbook bez rozmowy to ładna praca plastyczna. Rozmowa bez lapbooka to pogadanka, która wyparuje do przerwy. Dlatego przy każdym elemencie warto mieć jedno pytanie, które zadajesz, gdy ręce dzieci są zajęte:
Pytania do lapbooka „Każdy jest ważny”
- Przy okładce: „Co to znaczy, że każdy jest ważny? Czy Ty też?” — dzieci zaskakująco często odpowiadają „nie wiem” i to jest dobry początek.
- Przy kieszonce osób do pomocy: „Kto w szkole jest Twoją osobą do pomocy oprócz mnie?” — pani ze świetlicy, pedagog, pani w bibliotece.
- Przy miniksiążeczce „Gdy widzę krzywdę”: „Co możesz zrobić, kiedy widzisz, że ktoś płacze, a boisz się podejść?” — odpowiedź jest w książeczce: zawołać dorosłego.
- Przy harmonijce o emocjach: „Co Ci pomaga, gdy jesteś zły?” — dzieci dokładają własne sposoby, warto je zapisać na tablicy.
- Przy klapce STOP: „Czy można powiedzieć STOP koledze, którego lubisz?” — to pytanie zwykle otwiera najważniejszą rozmowę tygodnia.
Jeśli chcesz mieć gotowe scenariusze rozmów na cały tydzień, a nie tylko pytania, zajrzyj do wpisu przemoc rówieśnicza w klasach 1–3 – jak rozmawiać z dziećmi. Lapbook jest naturalnym podsumowaniem tych pięciu dni.
Plan na cztery spotkania
Przy klasie pierwszej i drugiej nie robię całego lapbooka na raz. Cztery spotkania po 30–40 minut, każde z jednym tematem, dają lepszy efekt niż dwie pełne lekcje:
| Spotkanie | Elementy | Temat rozmowy | Czas |
|---|---|---|---|
| 1. Poniedziałek | okładka, sześć zasad dobrych relacji | dobre słowa i zapraszanie do zabawy | 30 min |
| 2. Wtorek | harmonijki o emocjach, kieszonka dobrych słów | co czuję i co mi pomaga | 35 min |
| 3. Czwartek | miniksiążeczka, klapki STOP i „co rani” | świadek, granice, prawo do STOP | 40 min |
| 4. Piątek | osoby do pomocy, plan na trudną sytuację, klejenie | do kogo idę po pomoc | 40 min |
Środa jest wolna celowo. Dzieci potrzebują dnia przerwy, a Ty masz czas na dokończenie wycinania z tymi, którym nie wyszło. W piątek każde dziecko wychodzi z gotową teczką i zadaniem: pokazać ją w domu i opowiedzieć, kto jest jego osobą do pomocy.
Scenariusze na cały tydzień
Detektywi dobrych relacji – pakiet na TPPR dla klas 1–3
Pięć dni zajęć o granicach, dobrych słowach, roli świadka i szukaniu pomocy — lapbook jest naturalnym podsumowaniem tego pakietu.
20,00 zł PDF do pobrania i druku
Lapbook czy plakat, czy karty pracy?
W sklepie są trzy formy materiałów na ten sam tydzień dla klas 1–3 i często dostaję pytanie, którą wybrać. Odpowiedź zależy od tego, co ma zostać po zajęciach:
| Forma | Zostaje | Najlepiej dla | Czas pracy | Koszt wydruku |
|---|---|---|---|---|
| Lapbook | u każdego dziecka w domu | klasy 1–3, świetlica, podsumowanie tygodnia | 2 lekcje lub 4 spotkania | 10 stron na dziecko |
| Wspólny plakat / kolorowanka XXL | na ścianie klasy | integracja, jedna wspólna praca | 1 lekcja | 16 stron na klasę |
| Karty pracy z pakietu „Detektywi” | w zeszycie lub teczce | codzienna praca przez 5 dni | 5 × 20 min | 1–2 strony dziennie |
Najlepsze połączenie, jakie widziałam: w poniedziałek wspólna kolorowanka XXL na ścianę, od wtorku karty z pakietu, w piątek lapbook jako pamiątka. Wszystkie materiały na ten tydzień znajdziesz w jednej kategorii: Tydzień Przeciwdziałania Przemocy Rówieśniczej w sklepie.
Trzy błędy, których łatwo uniknąć
Pierwszy: wycinanie przed kolorowaniem. Mały pokolorowany kwiatek jest w porządku, mały biały kwiatek, który trzeba pokolorować trzymając go w dwóch palcach — nie. Zawsze najpierw kolory, potem nożyczki.
Drugi: klejenie w trakcie. Dzieci przyklejają kieszonkę tam, gdzie akurat jest miejsce, a potem nie mieści się harmonijka. Wszystko układamy na sucho na końcu i dopiero wtedy kleimy.
Trzeci: pominięcie planu na trudną sytuację. To ten element, który najczęściej „zostaje na następny raz”, bo jest ostatni. A jest najważniejszy. Jeśli brakuje czasu, odpuść harmonijki, nie plan.
Promocja w sklepie
Kup 2 materiały, trzeci dostajesz gratis
W sklepie Kwiecień Academy stale działa promocja 2+1: dodaj do koszyka trzy materiały, a najtańszy zostanie odliczony automatycznie. Do lapbooka dobrze pasuje pakiet „Detektywi dobrych relacji” i wklejki do zeszytu na ten sam tydzień. Zobacz materiały na Tydzień Przeciwdziałania Przemocy Rówieśniczej →
Najczęstsze pytania
Ile czasu zajmuje wykonanie lapbooka w klasie 1–3?
Cały lapbook to około dwóch godzin lekcyjnych, jeśli dzieci kolorują, wycinają i uzupełniają wszystko same. W klasie pierwszej lepiej rozłożyć pracę na trzy lub cztery spotkania po 30–40 minut, za każdym razem dokładając jeden element i jedną rozmowę.
Czy dzieci muszą umieć pisać, żeby uzupełnić lapbook?
Nie. Wszystkie pola można uzupełnić rysunkiem, a imiona zaufanych osób nauczyciel może wpisać wspólnie z dzieckiem. Jedna z kart w kieszonce „Moje osoby do pomocy” przypomina wprost, że gdy trudno mówić, można napisać lub narysować, co się wydarzyło.
Na czym najlepiej zrobić bazę lapbooka?
Najwygodniejsza jest papierowa teczka A4 z zakładkami albo kartka z bloku technicznego A3 złożona na trzy części. Kolorowa teczka od razu daje efekt jak na zdjęciu produktu, a złożony karton jest tańszy przy większej klasie.
Czy lapbook nadaje się do pracy w świetlicy?
Tak, i to bardzo dobrze. W świetlicy dzieci są w różnym wieku, więc starsze mogą wycinać i składać elementy, a młodsze kolorować. Rozmowę o zasadach prowadzi wtedy wychowawca świetlicy przy jednym wybranym elemencie dziennie.
Czym różni się lapbook dla klas 1–3 od wersji dla klas 4–8?
Wersja dla młodszych opiera się na haśle „Każdy jest ważny”, ma proste obrazkowe zasady, harmonijki o emocjach i kieszonkę dobrych słów. Wersja dla klas 4–8 („Widzę. Reaguję. Wspieram.”) dodaje klapki o granicy między żartem a dręczeniem, role świadka, cyberprzemoc i zgłaszanie faktów.
Co zrobić, gdy dziecko podczas pracy opowie o prawdziwej krzywdzie?
Nie komentuj tego przy całej klasie. Podziękuj, że powiedziało, i porozmawiaj z nim osobno po zajęciach, a następnie postępuj zgodnie z procedurą obowiązującą w szkole. Lapbook ma pomagać dzieciom mówić — warto być na to gotowym.
twórczyni materiałów edukacyjnych 💛
Cześć, jestem Magdalena Kwiecień — serce Kwiecień Academy
Tworzę materiały edukacyjne dla dzieci, nauczycielek i rodziców, wkładając w każdy projekt ogrom serca, kreatywności i miłości do dziecięcego świata.
Kocham piękne, praktyczne rozwiązania, które nie tylko ułatwiają pracę, ale też wywołują uśmiech i zamieniają naukę w prawdziwą przygodę.
