Dzień Edukacji Narodowej – scenariusz godziny wychowawczej dla klas 4–8 (45 minut)

Gotowy scenariusz godziny wychowawczej na Dzień Edukacji Narodowej dla klas 4–8: cele, przebieg 45 minut (oś czasu, Komisja Edukacji Narodowej, „kto pracuje w naszej szkole”, wklejanka do zeszytu, podziękowania), materiały, wersja dla klas 1–3 i zadanie na 14 października.

Scenariusz godziny wychowawczej na Dzień Edukacji Narodowej dla klas 4–8 ma cztery części: oś czasu święta (1773–1982–dziś), krótką historię Komisji Edukacji Narodowej, mapę „kto pracuje w naszej szkole” i wklejankę do zeszytu z podziękowaniem dla wybranego pracownika szkoły. Całość mieści się w 45 minutach i kończy się konkretnym gestem, nie akademią.

W tym artykule

Cele lekcji
Przebieg 45 minut
Co powiedzieć o Komisji w pięć minut
Wklejanki: dlaczego dwie i jak z nimi pracować
Wersja dla klas 1–3 (30 minut)
Po lekcji: 14 października bez akademii
Najczęstsze pytania

Cele lekcji

Uczeń po lekcji	Jak sprawdzić
wie, dlaczego Dzień Edukacji Narodowej przypada 14 października i skąd wzięła się nazwa	oś czasu uzupełniona na wklejance
potrafi wymienić, co zmieniła Komisja Edukacji Narodowej (język polski, podręczniki, program)	trzy zmiany wpisane do zeszytu
wie, że święto dotyczy wszystkich pracowników szkoły, i potrafi ich wymienić	mapa szkoły na tablicy
formułuje konkretne podziękowanie dla jednej osoby pracującej w szkole	wklejanka do uzupełnienia

Materiały: oś czasu na tablicy (5 punktów), wklejanki informacyjna i do uzupełnienia dla klas 4–8 (A4 lub A5), karteczki samoprzylepne, kleje. Czas: 45 minut. Najlepszy termin: 12 lub 13 października, dzień lub dwa przed świętem.

Przebieg 45 minut

Czas	Etap	Co się dzieje
0–5 min	Wejście	Pytanie na tablicy: „Dzień Nauczyciela czy Dzień Edukacji Narodowej – jak się nazywa to święto?”. Głosowanie przez podniesienie ręki. Nauczyciel: „obie odpowiedzi są dobre, zaraz zobaczycie dlaczego”.
5–15 min	Oś czasu	Na tablicy pięć punktów: 1773, 1794, 1972, 1982, dziś. Nauczyciel opowiada w 2 zdaniach każdy, uczniowie przepisują oś na wklejankę informacyjną (ma miejsce na daty).
15–25 min	Komisja Edukacji Narodowej	Wspólne czytanie wklejanki: co zmieniła Komisja. Pytanie do dyskusji: „która zmiana była najważniejsza – polski zamiast łaciny, nowe podręczniki czy kształcenie nauczycieli?”. Trzy argumenty na tablicy.
25–33 min	Kto pracuje w naszej szkole	Mapa szkoły na tablicy: uczniowie wymieniają stanowiska (nauczyciele, dyrekcja, sekretariat, pedagog, bibliotekarka, woźna, kucharki, konserwator, pielęgniarka). Przy każdym: co by było, gdyby tej osoby jutro nie było.
33–42 min	Wklejanka do uzupełnienia	Każdy uczeń wybiera jedną osobę z mapy i pisze na wklejance konkretne podziękowanie (nie „za wszystko”, tylko „za to, że…”). Wklejenie do zeszytu.
42–45 min	Zadanie na 14 października	Klasa ustala, komu i jak przekaże podziękowania: karteczki na drzwiach sekretariatu, kuchni, pokoju nauczycielskiego. Dyżurni odpowiedzialni za rozniesienie.

Najważniejszy moment to 25–33 minuta. Uczniowie klas 4–8 nigdy nie myśleli o pani w sekretariacie jako o kimś, kto ma święto. Mapa szkoły zmienia to w dziesięć minut.

Wklejanki do zeszytu na Dzień Edukacji Narodowej dla klas 1–8, wersje A4 i A5, PDF do druku

4 wklejanki · klasy 1–3 i 4–8 · A4 i A5

Dzień Edukacji Narodowej – wklejanki do zeszytu dla klas 1–8 | A4 i A5

Dwie wklejanki informacyjne (historia święta, Komisja Edukacji Narodowej) i dwie do uzupełnienia z miejscem na podziękowanie, życzenia i rysunek. Ilustracje do pokolorowania.

10,00 zł PDF do pobrania i druku

Zobacz w sklepie →

Co powiedzieć o Komisji w pięć minut

Nie trzeba wykładu. Trzy zdania wystarczą: w 1773 roku rozwiązano zakon jezuitów, który prowadził większość szkół, więc Sejm 14 października powołał Komisję Edukacji Narodowej – pierwszy w Europie urząd państwowy od szkół. Komisja wprowadziła naukę po polsku zamiast łaciny, kazała napisać nowe podręczniki i zaczęła kształcić nauczycieli, którzy nie byli zakonnikami. Działała 21 lat, do upadku państwa. Pełną wersję z nazwiskami i tabelą „szkoła przed i po” mam w tekście Komisja Edukacji Narodowej dla dzieci, a historię samego święta w Dzień Edukacji Narodowej – historia.

Wklejanki: dlaczego dwie i jak z nimi pracować

Scenariusz opiera się na dwóch wklejankach, bo każda robi coś innego. Informacyjna zostaje w zeszycie jako notatka z lekcji – uczniowie nie przepisują z tablicy, tylko uzupełniają daty na gotowej osi i kolorują ilustracje. Do uzupełnienia jest podsumowaniem: miejsce na podziękowanie, zadanie o roli edukacji, w klasach 4–8 pytanie do refleksji. Obie są w wersji A4 i A5, więc pasują do każdego zeszytu.

Wklejanka	Kiedy	Co robi uczeń	Czas
Informacyjna 4–8	5–25 min	uzupełnia oś czasu, czyta o Komisji, koloruje	w trakcie lekcji
Do uzupełnienia 4–8	33–42 min	pisze podziękowanie dla wybranej osoby, odpowiada na pytanie o edukację	9 min

Jak wydrukować wersję A5 po dwie na stronie i wkleić równo, opisałam na blogu sklepu: Wklejanki na Dzień Edukacji Narodowej – jak wydrukować i wkleić. O wklejkach jako metodzie notatki piszę w tekście wklejki do zeszytu na Dzień Edukacji Narodowej.

Wersja dla klas 1–3 (30 minut)

W klasach 1–3 skracamy oś do trzech punktów (1773, 1972, dziś) i zamiast dyskusji o Komisji opowiadamy historię: „dawno temu w każdej szkole uczono czegoś innego, więc król i mądrzy ludzie powołali Komisję, która jako pierwsza powiedziała: uczmy wszędzie tak samo i po polsku”. Mapa szkoły zostaje – to najlepsza część także dla młodszych – a wklejanka do uzupełnienia ma miejsce na rysunek i jedno zdanie „Dziękuję pani/panu … za …”. Jeśli klasa robi plakat XXL na Dzień Nauczyciela, ta lekcja jest dobrym wstępem: dzieci wiedzą, komu dziękują. Organizację całego dnia w klasach 1–3 opisałam na Warsztacie Nauczyciela: Dzień Nauczyciela w klasach 1–3 – jak zorganizować.

Po lekcji: 14 października bez akademii

Scenariusz kończy się zadaniem, nie podsumowaniem: podziękowania z wklejanek trafiają 14 października na drzwi tych, do których są adresowane. W klasach 4–8 można pójść dalej – zrobić wywiad z wybranym pracownikiem szkoły (pani z sekretariatu opowiada, ile telefonów odbiera dziennie) i powiesić go na gazetce. Karty do takiego wywiadu w wersji dla młodszych opisałam w tekście wywiad z nauczycielem – pytania. Plan Dnia Edukacji Narodowej w klasach 4–8 bez akademii z ławek – z samorządem, gazetką i podziękowaniami dla wszystkich pracowników – jest na Warsztacie Nauczyciela: Dzień Edukacji Narodowej w klasach 4–8 – jak zorganizować.

Więcej z kategorii

Dzień Edukacji Narodowej – materiały do druku

Zobacz całą kategorię →

Najczęstsze pytania

Ile trwa scenariusz godziny wychowawczej na Dzień Edukacji Narodowej?

45 minut dla klas 4–8: oś czasu, pięć minut o Komisji Edukacji Narodowej, mapa „kto pracuje w naszej szkole”, wklejanka z podziękowaniem i zadanie na 14 października. Wersja dla klas 1–3 – 30 minut.

Kiedy przeprowadzić lekcję o Dniu Edukacji Narodowej?

12 lub 13 października – dzień lub dwa przed świętem, żeby podziękowania z wklejanek mogły trafić do adresatów 14 października, który jest dniem wolnym od lekcji.

Jakie materiały są potrzebne do scenariusza?

Oś czasu na tablicy, wklejanki informacyjna i do uzupełnienia dla klas 4–8 (A4 lub A5), karteczki samoprzylepne na podziękowania, kleje. Bez prezentacji i rzutnika.

Co to jest mapa „kto pracuje w naszej szkole”?

Lista stanowisk w szkole spisana przez uczniów na tablicy – nauczyciele, dyrekcja, sekretariat, pedagog, bibliotekarka, woźna, kucharki, konserwator – z pytaniem, co by było, gdyby tej osoby jutro zabrakło. Pokazuje, że Dzień Edukacji Narodowej dotyczy wszystkich.

Czym różni się wklejanka informacyjna od wklejanki do uzupełnienia?

Informacyjna zastępuje notatkę z lekcji: oś czasu i fakty o Komisji. Do uzupełnienia jest podsumowaniem: miejsce na podziękowanie dla wybranej osoby i pytanie o rolę edukacji. Obie w wersji A4 i A5.

Czy wklejanki do scenariusza są w Skarbcu?

Tak – wklejanki na Dzień Edukacji Narodowej dla klas 1–8 są w abonamencie Skarbca Kwiecień Academy bez osobnego zakupu.